Belvrijwilliger

Dit werk is best intensief, maar ik krijg er energie van! 

In gesprek met Joke van Raalte wordt al snel duidelijk dat zij thuis is in de wereld van de zorgprofessionals. Joke is zzp’er en werkt als trainer en coach op het gebied van communicatie in de zorg. In het begin van de coronacrisis, toen een groot deel van haar eigen werk stil viel, was ze op zoek naar andere bezigheden. Ze wilde iets betekenen voor anderen en daar zelf ook plezier aan beleven. Als vanzelfsprekend dacht ze aan Humanitas, waar ze eerder goede ervaringen had. Zo’n tien  jaar geleden verving ze een beroepskracht en ze is goed bekend met het Steunpunt Mantelzorg, waar ze als trainer werkte in een project over overbelasting van mantelzorgers. De match met het project Belvrijwilligers bij het Steunpunt was snel gemaakt.

Belactie van het Steunpunt Mantelzorg
‘Het afschalen van zorg, bijvoorbeeld in de thuiszorg,  in het begin van de coronacrisis, had een dramatisch effect op mantelzorgers. Ze moesten meer zelf opvangen, raakten nog meer belast. Daarnaast vonden zorgvragers en mantelzorgers het zelf vaak te spannend om veel mensen over de vloer te hebben. De mantelzorgers konden of durfden de deur niet uit, terwijl ze wel de zorg hadden voor iemand die ernstig beperkt was. Voor deze mensen was dat heel zwaar.'

Voor het Steunpunt Mantelzorg was dit reden om een belactie te organiseren. 

'Ik startte begin april 2020 toen het steunpunt  net de belactie had opgezet. Gedurende een paar maanden belde ik wekelijks tien of meer mantelzorgers. Doel van de belactie was om mantelzorgers te laten weten dat er aan hen gedacht werd en om te vragen hoe het met hen ging. Ook om te informeren of ze vanwege corona iets extra's nodig hadden. Bijvoorbeeld een verwijzing voor ondersteuning of meer hulp van Humanitas, of informatie over voor hen nog onbekende mogelijkheden.’

Heel verschillende gesprekken
‘Ik vond het bellen heel leuk om te doen, omdat het heel verschillende gesprekken opleverde. Soms sprak ik mensen tien minuten, maar gesprekken duurden ook wel eens drie kwartier of langer. Het kwam voor dat mensen zich excuseerden: "Zoveel bijzonders doe ik niet", maar vaak was het wel echt mantelzorg. En soms was de situatie waarin de mantelzorger verkeerde heel ingewikkeld. Ik sprak ook mensen die in een pittige situatie zitten en daar soms heel alleen in staan. Soms hebben die mensen wel een netwerk, zijn er wel mogelijkheden, maar benutten ze die niet.  Omdat ze de mogelijkheden niet kennen of omdat ze het moeilijk vinden om om hulp te vragen. Weer andere mensen vertellen juist dat kinderen en buren als vanzelf ondersteuning bieden. Je ziet daar grote verschillen in.’

Van Belvrijwilliger naar Belmaatje voor mantelzorgers*
‘Sommige mantelzorgers gaven aan dat ze behoefte hadden aan langduriger belcontact. Met twee van hen heb ik nog steeds contact, nu als Belmaatje voor mantelzorgers. In deze langdurige contacten bouw je natuurlijk een band op, is het contact ook meer gelijkwaardig en wederkerig. Voor mij blijft de behoefte, de vraag van de mantelzorger wel leidend in het gesprek. En ik neem mijn professionele bagage natuurlijk mee.'

Goed voor jezelf zorgen: wat zijn de mogelijkheden?
'Mantelzorg bieden vraagt om een goede balans tussen geven en ontvangen, tussen de vreugde van het (ver)zorgen en de belasting die het ook mee kan brengen. In gesprekken komt geregeld ter sprake dat goed voor jezelf zorgen een voorwaarde is om het vol te houden. Daarin kan ik, kunnen alle belmaatjes, ook meedenken, want welke mogelijkheden zijn er dan? Er zijn bij Humanitas en elders diverse mogelijkheden om mantelzorgers te ondersteunen. En in gesprekken kan de mantelzorger ook zelf ontdekken welk gedrag, welke hulpbronnen hij of zij kan inzetten!

Soms geeft iemand aan wat minder vaak te willen bellen, soms stel ik juist voor om wat vaker af te spreken, om de vinger aan de pols te houden. Heb je iets kunnen doen met wat we vorige keer bespraken? Wat werkt voor jou? Hoe lukt het je nu? ‘

Ik krijg er energie van
 ‘Ik was heel blij dat ik in de stille periode van het begin van de coronacrisis weer betekenisvolle gesprekken kon voeren. Ook heeft dit werk mijn verbondenheid met Humanitas weer versterkt. Dit werk is best intensief, maar ik krijg er energie van!

Als belmaatje kun je een mooie mix hebben van aan de ene kant een luisterend oor bieden en aan de andere kant een spiegel voorhouden, helpend luisteren.

Als belmaatjes voor mantelzorgers hebben we een belangrijke rol: we geven erkenning en steun aan mantelzorgers. En we krijgen er mooie gesprekken en soms nieuwe inzichten voor terug!’

Interview: Trudy Vroom
Foto: privé

*Belmaatje Humanitas en Belvrijwilliger/belmaatje bij het  Steunpunt Mantelzorg. Wat is het verschil?

Belmaatje Humanitas: Een vrijwilliger biedt als belmaatje een luisterend oor. Een praatje maken, even samen lachen of juist met je meedenken bij lastige vraagstukken. Een wekelijks telefoontje kan al veel betekenen.  Lees meer

Belvrijwilliger/belmaatje bij het Steunpunt Mantelzorg: Een belvrijwilliger biedt een luisterend oor aan mantelzorgers. Lees meer