Groningen

Vrijwilligers en dementie: kusjes en galgenhumor

Rensy Euwema (83) en Lucie van Vianen (75) zijn dit jaar 25 jaar actief bij Humanitas. In 1991 volgden ze samen een cursus bij Humanitas om vervolgens vrijwillige coördinator te worden binnen het project Vrijwilligers en Dementie. Rensy vertelt enthousiast over haar ervaringen.

Eens in de week op huisbezoek
Binnen het project Vrijwilligers en Dementie gaan vrijwilligers eens in de week op huisbezoek bij thuiswonende dementerende mensen. Dementerende mensen gaan vaak anders op situaties reageren en raken dan in een sociaal isolement omdat vrienden het laten afweten. Dan is het belangrijk dat er toch nog mensen regelmatig op bezoek komen om hen gezelschap te bieden. Rensy vertelt dat de continuïteit in het vrijwilligerswerk heel belangrijk is. Het bezoeken van thuiswonende dementerende mensen is wat haar betreft dan ook een verantwoordelijke taak: “25 jaar geleden was het bezoekwerk al intensief en dat is het nog steeds.”

Meer aanvragen dan vrijwilligers
Na een cursus werden Rensy en Lucie allebei vrijwillige coördinator bij Humanitas. “Als coördinator ontvang je de aanvragen die bij het Meld- en Informatiepunt binnen komen,” vertelt Rensy. “Dan is het onze taak om een kennis te maken met nieuwe hulpvragers en de juiste vrijwilliger te vinden. We zijn bij Humanitas altijd op zoek naar de juiste klik.” Als er eenmaal een match is gaan de vrijwilligers zelfstandig op huisbezoek. De coördinatoren vervullen vooral een ondersteunende rol. Rensy vervolgt: “Naast mijn rol als coördinator bezoek ik al vanaf het begin zelf ook dementerende ouderen.” En nog steeds gaat Rensy zelf op huisbezoek als er onvoldoende vrijwilligers zijn. Op dit moment bezoekt ze drie ouderen in de week. De vrijwilligers bezoeken er gemiddeld één oudere in de week.

Grenzen stellen
Als vrijwilliger vindt Rensy het weleens lastig om grenzen te stellen. “Ik kan moeilijk nee zeggen. Als er een tekort aan vrijwilligers is heb ik al gauw de neiging om in de bres te springen.” Gelukkig is er altijd een projectcoördinator aanwezig die een oogje in het zeil houdt. Rensy heeft als vrijwillige coördinator ook contact met de familieleden van hulpvragers. “Die kunnen me altijd bellen als er bijvoorbeeld vragen zijn.” Contact met de cliënt is er vooral face-to-face. “Je moet er als vrijwilliger op letten dat je je telefoonnummer niet aan de cliënt geeft, anders kun je weleens ’s nachts gebeld worden.”

Huisbezoeken ter ondersteuning en ontlasting van de mantelzorgers
Rensy vervolgt: “Ik vind het coördineren en het afleggen van huisbezoeken heel dankbaar werk. Ouderen worden zo gauw vergeten. Dementerende mensen reageren anders op situaties, je kunt er geen ‘gewoon’ gesprek meer mee voeren. Dan valt het bezoek vaak weg.” Met ouderen die de deur haast niet meer uit komen gaan vrijwilligers soms wandelen. Dat is iets waar de hulpvragers echt naar uitkijken. De dementerende ouderen herinneren zich Rensy’s naam meestal niet meer, maar herkennen haar wel aan haar stem. Ze vindt het prettig om de ouderen aandacht te geven en merkt dat het gewaardeerd wordt dat ze op bezoek komt. Ook voor de mantelzorgers is het prettig dat er af en toe even iemand op bezoek komt. Dat geeft hen de ruimte om bijvoorbeeld 's middags even iets voor zichzelf te gaan doen. Rensy: “De 62-jarige zoon van één van mijn clienten blijft thuis als ik er ben want hij vindt het gezellig dat ik langs kom. Ik ben er dus ook voor hem.”

Prikkels en aandacht
Het is belangrijk dat vergevorderde dementerende mensen prikkels en aandacht blijven krijgen. Als vrijwilliger moet je geduld kunnen opbrengen en goed kunnen luisteren. Rensy: “Soms hoor je continu hetzelfde verhaal. Het is dan belangrijk dat je interesse blijft tonen en gedeeltelijk in het verhaal mee kunt gaan. Het vrijwilligerswerk is niet vrijblijvend, maar daar staat tegenover dat het vaak veel voldoening geeft. Het blijft mooi werk en zolang ik het kan doen blijf ik het volhouden. We hebben als vrijwilliger veel plezier met de hulpvragers, we krijgen kusjes en maken grapjes. De hulpvragers kunnen ook best tegen galgenhumor. Als ze bijvoorbeeld vragen of ik wel weer eens terug kom antwoord ik soms: “Nee hoor, ik kom niet weer.””

Meer informatie
Binnen het project Vrijwilligers en Dementie zijn vier vrijwillige coördinatoren actief. Eens in de zes weken is er een bijeenkomst voor vrijwilligers en eens in de vijf weken een coördinatorenvergadering bij Humanitas. Gemiddeld besteedt een vrijwilliger vier tot vijf uur in de week aan het vrijwilligerswerk.

Meer weten over het project Vrijwilligers en Dementie of aanmelden als vrijwilliger? Neem dan contact op projectcoördinator Piet Risselada. Telefoon: 050-3126000. E-mail: p.risselada@humanitas.nl.




Terug naar het nieuwsoverzicht