Vrijwilligerswerk, het kan zo simpel zijn

‘Vrijwilligerswerk, het kan zo simpel zijn’

‘Veel mensen denken dat vrijwilligerswerk ingewikkeld is’

door: Lieke van den Krommenacker

Het tekort aan vrijwilligers in Groningen betekent een bedreiging voor het voorbestaan van sommige organisaties, zoals kleine theaters en sportverenigingen. Vrijwilligerssteunpunt Link050 poogt het tij te keren.

Hij scrolt en scrolt en scrolt. Rein de Vries (49) ‘bladert’ online door de vacaturebank van Link050, het ‘makelaarskantoor’ voor vrijwilligersbanen in Groningen waar hij adviseur en projectleider is. De lijst is lang: op dit moment staan er in de stad 727 vrijwilligersvacatures open. „Dat zijn er best veel”, zegt De Vries. Of beter: te veel.

De Vries: „We hebben tijden gehad dat het er wel negenhonderd waren, maar een heel aantal jaren zaten we ook rond de vierhonderd. De economie trekt weer wat aan, wat betekent dat het aantal vacatures voor vrijwilligers oploopt; meer mensen krijgen een betaalde baan.”

Goed nieuws, zou je zeggen. Behalve dan voor kleine organisaties en instellingen die draaien op vrijwilligers. De Vries: „Daar zijn er heel veel van. In Groningen werken zo’n duizend organisaties met vrijwilligers. Sommige dreigen om te vallen als er niet meer vrijwilligers bij komen, dan krijgen ze het gewoon niet meer rond.”

Hij noemt het Der Aa-theater in de stad. „Daar dreigden een tijdje geleden gewoon voorstellingen niet door te gaan, omdat ze niet genoeg mankracht hadden.”

Aldus doen De Vries en zijn collega’s hun uiterste best om vraag en aanbod in de stad dichter bij elkaar te brengen. „Wij coördineren alles op het gebied van vrijwilligerswerk”, zegt hij. „We beheren de vacaturebank, maar geven ook advies aan organisaties over de aard van het werk en vrijwilligersbeleid.”

Want vrijwilligers werven is één ding, ze houden is een tweede.

„Veel mensen denken dat vrijwilligerswerk ongelofelijk ingewikkeld is. Dat ze er van alles voor moeten kunnen”, zegt Petra Jonkman (40). „Of dat het enorm veel tijd kost.”

Allemaal onjuist, betoogt Jonkman. Ze werkt als projectcoördinator bij Humanitas, een vrijwilligersorganisatie voor maatschappelijke dienstverlening. Jonkman is onder meer betrokken bij de werving van ‘maatjes’ voor cliënten, onder wie kinderen en jongeren in kwetsbare thuissituaties, mantelzorgers en mensen met een verstandelijke beperking of psychische problemen.

„Vrijwilligerswerk kan zo simpel zijn”, zegt Jonkman. De Vries knikt. „Soms gaat het om niet meer dan het helpen van oma Truus van om de hoek, die is gevallen en voor drie weken iemand nodig heeft die af en toe een boodschap doet.” Jonkman: „Of met een jongere een uurtje in de week een potje FIFA spelen op de PlayStation.”

Voor iedereen is een passend baantje te vinden, betoogt Jonkman. En dat moet ook, anders haken mensen af. „Wij kijken naar: wat kun je, wat vind je leuk en hoe kun je met wat je toch al leuk vindt iemand anders een beetje helpen?”

Een blik in de vacaturebank van Link050 leert dat het aanbod inderdaad zeer uiteenlopend is. Het aanbod varieert van chauffeur bij kringloopwinkel GoudGoed tot medewerker bij de kostuumuitleen van de opleiding Kunst & Multimedia van het Noorderpoort college en wandelen en boodschappen doen voor een gehandicapte vrouw in de wijk Corpus den Hoorn.

Blijft de vraag: hoe en waar vind je nou (genoeg) mensen die zich onbezoldigd willen inzetten? En hoe help je ze op gang?

Een speciale (internationale) vrijwilligersmarkt morgen in The Student Hotel moet hieraan bijdragen. De Vries en Jonkman zijn betrokken bij de organisatie van het evenement, dat onder de titel ‘Hoe word je een vrijwilliger/How do you word free willy-er ? vooral jongeren moet enthousiasmeren voor vrijwilligerswerk.

Op de markt kunnen bezoekers vrijblijvend in aanraking kunnen komen met allerlei vrijwilligersorganisaties. Onderdeel van de middag is ook een vrijwilligerstalkshow, waarin presentator Wilbert van de Kamp interviews houdt met onder meer jeugdvrijwilligers van Humanitas en nachtburgemeester Merijn Poolman, die vertelt over zijn inzet bij de Voedselbank in Groningen.

Daarnaast is er aandacht voor project FIX, een initiatief van jongerenbroedplaats Jimmy’s (dat net als Link050 valt onder welzijnsorganisatie MJD in Groningen), welzijnscoöperatie WeHelpen en de Drentse startup Healthcoin. Het project is bedoeld om andere jonge mensen te motiveren maatschappelijk actief te worden. Als beloning voor hun inzet krijgen de deelnemers zogeheten health coins , die ze kunnen inruilen voor onder meer een les in de sportschool of een verspakket bij de supermarkt.

FIX zoekt de samenwerking met allerhande jongerenclubs, zoals studentenhuizen, disputen en sportteams. Een slimme zet, denkt De Vries, die oma Truus nog even aanhaalt. „Stel dat in haar straat twee deuren verderop een studentenhuis zit. Hoe mooi zou het dan zijn als de bewoners oma Truus even een paar weken ‘adopteren’?’’

Naast het letterlijk bieden van een helpende hand, gaat er onder deze praktische laag bijna altijd nog iets anders heel wezenlijks schuil, zegt Jonkman. „Heel vaak gaat het om gezelschap. Veel mensen, oud én jong, zijn eenzaam. Zij zitten verlegen om contact. Al hebben ze maar iemand die eens in de week een wandeling met ze maakt.”

Jonkman, die zich in haar studententijd vrijwillig inzette voor de Kindertelefoon en migrantenvrouwen Nederlandse taalles gaf, noemt de ervaring onbetaalbaar. „Ik weet het allemaal nog zo goed. Hoe fijn en leerzaam het is om iemand die hulp zoekt iets te kunnen bieden."

‘Vrijwilligerswerk,  het kan zo simpel zijn’

‘Het vrijwilligerswerk zag ik als een week vakantie’

Lize Huppes (22) uit Groningen is vrijwilliger bij het Maatjesproject van Humanitas.

‘Zo’n vier jaar geleden ben ik als vrijwilliger bij Humanitas begonnen als begeleider bij de Kindervakantieweken. Dan ga je in de zomer met een groep van ongeveer tien begeleiders en veertig kinderen, die om allerlei redenen niet met hun eigen familie op vakantie gaan, een week weg. Hartstikke leuk om te doen, helemaal als je jong bent en bijvoorbeeld geen geld hebt voor een vakantie. Je doet een hoop leuke dingen en je leert ontzettend veel. Ook leer je allemaal nieuwe mensen kennen. Je kunt zo’n week natuurlijk zien als een werkweek, maar ik zag het als een vakantieweek. Je krijgt er niet voor betaald, maar het kost je ook niks en je ontdekt een week lang een mooie plek.’’

,,Na drie zomers leek het me leuk om wat anders te gaan doen, zo ben ik bij het Maatjesproject terechtgekomen. Mijn maatje is een jongetje van 6, met wie ik elke week iets leuk doe. Vaak zijn het hele kleine dingen: koekjes bakken, naar de speeltuin, de Martinitoren beklimmen. De laatst tijd haal ik hem wat vaker op met de bus, dat vindt hij fantastisch. Omdat hij zo geniet van kleine dingen, doe ik dat ook meer. Dat vind ik heel leuk om te merken.’’

,,Wat fijn is, is dat je voor dit werkt helemaal niet veel hoeft te kunnen, er worden geen grote eisen aan je gesteld en je krijgt goede begeleiding. Hoeveel tijd je er in steekt, ligt erg aan jezelf. Ik vind niet dat het veel tijd kost. Voor mij is één keer in de week afspreken weinig moeite en ik krijg er veel energie voor terug. Bovendien past dit heel goed bij me en bij mijn opleiding: ik heb eerst te opleiding tot pedagogisch werker gevolgd en ben nu bezig met de hbo-studie leraar gezondheidszorg en welzijn. Die is vooral gericht op iets oudere kinderen. Dankzij mijn vrijwilligerswerk blijf ik ook met jongere kinderen werken, dat vind ik leuk en belangrijk.”

‘Het vrijwilligerswerk zag ik als een week vakantie’

De artikelen 'Vrijwilligerswerk, het kan zo simpel zijn' en 'Het vrijwilligerswerk zag ik als een week vakantie' samen.

Terug naar het nieuwsoverzicht