District Noord

Basistraining voor taalvrijwilligers Taal voor het Leven

Taal voor het leven

Veel mensen hebben moeite met basisvaardigheden zoals lezen, schrijven, rekenen en digitale vaardigheden. Ze kunnen hierdoor minder goed functioneren in de samenleving, thuis en op het werk.

Het ondersteuningsprogramma Taal voor het leven is een initiatief van Stichting Lezen & Schrijven waarbinnen lokale en landelijke partijen samenwerken om meer laaggeletterden te bereiken en te scholen. Lokaal maken de gemeenten, de welzijns- of vrijwilligersorganisaties, de bibliotheek en een ROC deel uit van de taalsamenwerking.

De basistraining

De basistraining van Taal voor het Leven geeft de vrijwilligers van Humanitas de mogelijkheid om hun gereedschapskist uit te breiden en hun taken als taalvrijwilliger nog beter uit te voeren. Na de basistraining kunnen zij intervisie- en verdiepingsbijeenkomsten volgen.

Uit onderzoek dat Taal voor het Leven heeft gehouden onder taalvrijwilligers, blijkt dat zij behoefte hebben aan praktische tips en tools om aan de slag te gaan met hun deelnemer(s). Zij willen bijvoorbeeld weten hoe ze starten met een deelnemer, welk lesmateriaal ze kunnen gebruiken en hoe ze om moeten gaan met specifieke leervragen. De basistraining bevat daarom veel werkvormen waarbij de vrijwilligers leren door zelf te ervaren. Daarnaast is het natuurlijk belangrijk dat de taalvrijwilligers leren over het begeleiden van volwassenen bij het verbeteren van hun taal- en andere basisvaardigheden. De theorie die hierbij komt kijken, wordt in de basistraining gekoppeld aan praktische voorbeelden en oefeningen. In alle bijeenkomsten is aandacht voor de coachende rol die de taalvrijwilliger heeft ten opzichte van de deelnemer.

De basistraining bestaat uit vier dagdelen. Omdat de doelgroep waarmee de vrijwilligers gaan werken zo gevarieerd is, zijn er drie basisbijeenkomsten (zie 1-3 hieronder) en een selectie van verdiepingsbijeenkomsten die in de basistraining kunnen worden gevoegd. 

 

Bijeenkomst

Korte omschrijving

1.  Achtergronden en doelgroep    

Kennismaken met de problematiek rondom laaggeletterdheid

 

Leren over en inleven in de doelgroep: verschillen, waar loopt men tegenaan?, etc. 

 

Tips en oefenen voor eerste gesprek met de deelnemer

 

Oefenen met kleine en functionele leerdoelen

 

Kennismaken met taalniveaus 

 

Kort aandacht voor thema’s leerstijlen, grenzen stellen, coachen en culturele verschillen

2. Begeleiden bij lezen

Wat is lezen? 

 

Leesstrategieën onderscheiden en toepassen

 

Oefenen met maken van en begeleiden bij leesopdrachten (o.a. VUT-model)

 

Oefenen met de begeleiding bij lezen in verschillende situaties (beginnende lezers, NT2’ers, etc.)

 

Kennismaking met lees- en schrijfmethode Succes!  

3. Begeleiden bij NT2

Wat betekent het om een tweede taal te leren?

 

Kennismaken met Total Physical Response 
Leren over kenmerken van tweede taalverwerving en factoren die meespelen en hoe dit van invloed is op begeleiding (do’s en don’ts)

 

Inzicht in de taalniveaus 

 

Oefenen met deelnemer motiveren en versterken:
taal is een middel, de vrijwilliger is coach   

 

Culturele   bewustwording: leren omgaan met verschillen

 

Bewustwording van de eigen grenzen als taalvrijwilliger

 

Woordenschat: leren over het oefenen met en vergroten van woordenschat 

4. Spreekvaardigheid   NT2

 

ervaren wat er nodig is om een spreekopdracht tot een goed einde te brengen en leren wat de taalvrijwilliger daaraan kan doen (i.c.m. ABCD-model)

 

oefenen met leervraag naar boven halen en die uitwerken naar oefeningen

 

oefenen met feedback geven op spreken

 

wat komt er kijken bij spreekhouding en verstaanbaarheid? 

 

kennismaken met allerlei manieren om spreekvaardigheid te oefenen (ook buiten het   ‘klaslokaal’)

 5. Begeleiden bij schrijven

Wat is schrijven?

 

Oefenen met functionele schrijfdoelen en het selecteren van bijpassend materiaal (o.a. Succes!)

 

Oefenen met maken van en begeleiden bij schrijfopdracht. Specifiek aandacht voor feedback op schrijfproducten en werken met de Taalhulp bij Succes! (selecteren van Taalkaarten)

 

Communicatie   en gedrag: oefenen met extra motiveren van deelnemers 

 Er zijn na de basistraining verschillende verdiepingsmodules   beschikbaar:

  • EVA aanpak vrouwen: activeren en stimuleren zelfredzaamheid 
  • Taal voor Thuis: ouderbetrokkenheid en taalstimulering 
  • Begeleiden bij digitale vaardigheden
  • Begeleiden bij hardnekkige lees- en schrijfproblemen
  • Training voor Taalpuntvrijwilligers
  • Motiveren en stimuleren van deelnemers i.h.k.v. werk, financiële administratie, etc. (Werken met “Voor hetzelfde geld”)
  • Begeleiden bij rekenvaardigheden
  • Begeleiden bij lezen (deel 2)