Ik waardeer mijn vrijheid nog meer

Ruim 25 jaar geleden vluchtte Bako vanuit Koerdistan naar Nederland. Samen met vrijwilliger Marie José van Humanitas Levensboek in Apeldoorn legde hij zijn verhaal vast. 

"Ik ben meer dan 25 jaar geleden om politieke redenen gevlucht voor het dictatoriale regime van Saddam Hoessein. Inmiddels woon ik nu iets langer in Nederland dan in Koerdistan. Een bezoek aan mijn geboorteland vorig jaar leverde het inzicht op dat de Nederlandse maatschappij en cultuur bij mij van binnen iets sterker zijn geworden dan de Koerdische. Ik heb veel van de Nederlandse normen en waarden overgenomen; ik merk dat mijn gedrag is veranderd. Zo ben ik veel directer geworden in het zeggen wat je denkt en voelt. Wanneer ik in Koerdistan iets wilde vertellen, deed ik dat altijd via een omweg. 

Weinig mensen in Nederland kennen het verhaal van een vluchteling uit Koerdistan. Daarom doe ik mee aan het project Levensboek Apeldoorn. Familie, vrienden en bekenden in Nederland wil ik laten zien, voelen en horen wat ik allemaal heb beleefd. Maar in eerste instantie is mijn boek bedoeld voor mijn zoon die in Nederland is geboren.

Meedoen aan Humanitas Levensboek betekent voor mijzelf een stukje reflectie. Sommige herinneringen en gebeurtenissen uit mijn leven beleef ik met mijn gevoel opnieuw heel diep, maar wel op een andere manier. Deze keer door de ogen van nu: misschien een westerse man die terugkijkt naar een oosters verhaal. Ik heb in dit ‘nu’ een heel vrij leven, maar heb vroeger jammer genoeg niet echt in vrijheid geleefd. Door mijn verhaal opnieuw te vertellen, waardeer ik die huidige vrijheid nóg meer. Al moet ik bij het herlezen van bepaalde stukken best wel eens traantjes laten."