Hulpvraag steeds complexer

Miljoenen Nederlanders verrichten vrijwilligerswerk. De problemen die ze daarbij tegenkomen worden complexer. Dat constateert de vereniging Humanitas na een grootschalig onderzoek.

Humanitas is met ongeveer 22.000 vrijwilligers een van de grootste vrijwilligersorganisaties van Nederland. Ook anderen signaleren de trend.

Bijna de helft van de Nederlanders van 15 jaar of ouder zet zich ten minste één keer per jaar in als vrijwilliger, maakte het CBS vorig jaar bekend. Het meeste vrijwilligerswerk wordt gedaan op school of op het sportveld. Maar daarnaast is inzet voor probleemjeugd en hulp aan vastgelopen volwassenen populair. Vooral daar blijkt het werk complexer te worden.

'Complex' betekent voor Humanitas, die het onderzoek uitvoerde, dat de problemen niet binnen een jaar zijn op te lossen en dat hulpvragers moeilijkheden constateren op minstens drie gebieden tegelijk: opvoeding, relaties, gezondheid, geldzaken, wonen, taal en dagbesteding. 62 procent van de ondervraagde coördinatoren ziet zulke complexe situaties steeds vaker voorkomen. Armoede, eenzaamheid en laaggeletterdheid blijken in de praktijk vaak hand in hand te gaan.


Om aan de complexere hulpvraag te voldoen, moeten vrijwilligers goed geschoold worden. Foto: Maaike Koning

"We zien ook meer aanvragen voor hulp waarbij bijvoorbeeld armoede een rol speelt, samen met een gebrek aan taalbeheersing, terwijl er ook nog een kind met een diagnose zoals autisme of ADHD in huis is"’, vertelt stadscoördinator Henriette van der Meij van Humanitas in Almere. "Je moet als vrijwilligersorganisatie steeds flexibeler worden."

Volgens Humanitas-coördinator Marrit van der Hoest uit Leeuwarden heeft de toename mede te maken met de terugtredende overheid en een maatschappij die een steeds groter beroep doet op zelfredzaamheid van burgers. "Als je al weinig eigen kracht hebt en je niet in staat bent om hulp om je heen te mobiliseren, dan kunnen de problemen zich opstapelen. Zo worden kwetsbare mensen steeds kwetsbaarder."

De vereniging Nederlandse Organisaties Vrijwilligerswerk NOV signaleert dezelfde trend. "Het beleid dat door de overheid de afgelopen jaren zorgvuldig is opgebouwd, voor daklozen en verslaafden bijvoorbeeld, wordt momenteel weer stap voor stap afgebouwd", aldus een woordvoerder. "Daardoor zie je nu regelmatig dat mensen die al problemen hebben, steeds meer problemen krijgen."

Van de ondervraagde coördinatoren is 69 procent van mening dat hun vrijwilligers voldoende zijn toegerust om met de complexere vraag om te gaan. In de andere gevallen hebben de vrijwilligers volgens de coördinatoren behoefte aan meer scholing en begeleiding. 

 

Terug naar het nieuwsoverzicht